DAPAT MONG MALAMAN

• Matapos ang 77 taong serbisyo, nagsara ang Midland Courier, isa sa mga tanyag na pahayagan sa Baguio City.
• Isa sa itinuturing na dahilan ng nasabing pagsasara ay ang paghina ng mga lokal na dyaryo kontra sa lumalakas na paggamit ng Internet at social media.
• Ikinalungkot naman ng mga residente, newsstand vendors, at mga tumatangkilik sa Midland Courier ang tuldok na ito sa pitong dekadang pagbabalita ng pahayagan.

---

Sa mga newsstand na nakalinya sa mga kanto-kanto ng Session Road sa Baguio City, makikita ang magkakatabing pahayagang lokal at nasyunal na nagpapaligsahan para sa atensyon ng mga naglalakad. Ngunit, sa pag-iikot ng isang Tanglaw reporter noong unang linggo ng Hulyo, isang pahayagan ang hindi na nito makita: ang Baguio Midland Courier, isang lingguhang pahayagan sa lungsod.

At matapos ang paglilimbag ng pahayagan ng huli nitong edisyon nitong Linggo, Hulyo 21, mukhang ito na ang  bagong reyalidad na bubungad sa mga residente ng Baguio City sa kanilang paglalakad sa Session Road o pamimili sa palengke tuwing Linggo ng umaga.

Sa kabila ng makulay nitong kasaysayan at matagal na pamamayagpag sa siyudad, hindi nakatakas ang Midland Courier sa nanlamig na pagtangkilik ng mga residente ng Baguio City lalo na noong sumikat ang social media at Internet, ayon sa pahayag na inilabas ng may-ari nitong Hamada Printers and Publishing Corporation.

“The mission of its founding editors has always been to uphold the tenets of Baguio Midland Courier which is to be Fair, Fearless, Friendly, and Free,” ayon sa pahayag na pinirmahan ni Gloria Antoinette Hamada, ang publisher ng pahayagan, na inilathala sa isyu ng Midland Courier noong Linggo, Hunyo 30. “But your Baguio Midland Courier is not spared from the worldwide trend that newspapers are facing unprecedented challenges, leading to closure of venerable publications.”

Sa una nitong isyu noong 1947, ipinangako ng mga tagapagtatag nitong sina Sinai at Oseo Hamada ang isang pahayagang “fair, fearless, friendly, and free.” Sa likod ng makaluma nitong anyo at patalon-talong mga istoryang maihahalintulad sa mga kalsadang tumutumbok sa siyudad, kinilala ang Midland Courier sa nakalipas na 77 taon bilang isa sa mga pinakaprestihiyosong community paper sa bansa. 

Patunay ng kalidad ng pagbabalita nito ang samot-saring mga parangal na nakamit ng pahayagan, kabilang ang limang beses na pagkilala bilang Best Edited Weekly Community Newspaper mula sa Philippine Press Institute, ang pambansang asosasyon ng mga pahayagan sa bansa.

“The paper has shown independence, integrity, objectivity, and coverage,” opinyon ng dating  propesor sa Devcom na si Dr. Crispin Maslog noong 1989 sa “The Dragon Slayers of the Countryside,” isang libro tungkol sa mga community newspapers sa Pilipinas. “Through the years, the Baguio Midland Courier has reported on relevant issues affecting the community and contributed to making Baguio a better place to live in.”

Epekto sa komunidad

Para kay Jethro Andrada, isang journalism instructor sa UP Baguio at dating punong patnugot ng student publication na Outcrop, malaking kawalan ang pagsasara ng Midland Courier sa pagbabalita tungkol sa siyudad at Cordillera region.

“Mainstream publications in print, national ‘yung coverage niyan. Pero hindi laging nakukuha ng mainstream outlets lahat ng balita, and it’s kind of the job of community newspapers like Midland Courier to fill that gap,” saad ni Andrada sa panayam ng Tanglaw.

Dulot ng pagsasara ay mawawalan ng espasyo sa lokal na media landscape ang mga istoryang tungkol sa mga isyung kinahaharap ng mga indigenous peoples na nakatira sa Cordillera at matagal nang tinututukan ng Midland Courier, gaya ng naging coverage nito sa planong pagtatayo ng Chico Dam noong dekada 1970s. “So, sino magcocover ng ganoong stories ngayon, diba? One less media outfit.”

Nauna nang nagsara ang SunStar Baguio, ang dating nag-iisang daily community newspaper sa hilagang Luzon, noong 2020 dahil sa pagkaubos ng mga advertiser. Para kay Andrada, malaking dagok sa mga residente ng lugar ang pagkawala ng Midland Courier sa kaparehong mga kadahilanan, bagaman may mga matitira pa ring lokal na pahayagan.

“Although we still have community media naman na Cordi or Baguio ang cino-cover, siyempre, the disappearance of this one media outlet na talagang an established name and brand na here in Baguio, it’s very damning and very appalling and, you know, it ensures na less ‘yung information na makukuha ng mga tao,” aniya.

Naramdaman din ng mga newsstand vendor sa lungsod ang paghina ng pahayagang deka-dekada na nilang inilalako. “Noong wala pang cellphone at Internet, malakas ang Midland. Ngayon na mayroon na, mahina na, pati ang mga newspaper na galing Manila, mahina din,” salaysay ni Anna Ragudo, 74 anyos, isa ring newsstand vendor sa lugar.

Dagdag pa ng ginang, malaki rin ang magiging epekto sa kaniyang kabuhayan ng pagsasara ng Midland Courier, na 32 taon nang nagbebenta ng mga pahayagan nito sa dulo ng Session Road. May panahong nakakaubos siya ng 200 na kopya ng Midland Courier sa loob ng isang linggo. “Tapos noong mayroon nang [Internet], wala na. ‘Yung 100, hindi ko na maubos.”

Matatandaang planong paalisin ng lokal na pamahalaan ng Baguio ang mga newsstand vendor sa mga bangketa ng lungsod noong 2020 dahil sa COVID-19 pandemic, ngunit kabilang ang Midland Courier sa mga nangampanyang panatilihin ang mga ito. Ang kasalukuyang publisher na si Antoinette Hamada ang nagpetisyon na palawigin pa ang special permits ng mga newsstand vendor hanggang Disyembre.

Koneksyon sa mga residente

Matapos ianunsyo ng Midland Courier ang pagsasara nito, bumaha ang mga alaala ng mga mambabasa nito sa social media. Nakasanayan na ng iba ang pagbili ng kopya matapos magsimba, o magpadala ng kanilang mga liham at piyesa sa pahayagan. Ang iba naman ay sa Midland Courier Trade Page and Classified Service, na dating pumupuno at bumubuhay sa pahayagan, nakahanap ng matitirhan o una nilang trabaho sa Baguio City. Hindi nila inakalang titiklop ang pahayagang matagal na nilang nakasama tuwing Linggo ng umaga.

“Like thousands of other Midland Courier junkies out there — shaking, trembling, struggling and weeping — I’m gonna have to figure out a way somehow to fill up the awkward void that the second death of Sinai Hamada leaves behind. I am sad,” pahayag ni Joel Rodriguez Dizon, isang abugado at dating patnugot ng Gold Ore na isang pahayagang naging kakumpitensya ng Midland, sa isang Facebook post.

Gaya ng naging pagwangis ni Dizon sa pagbabasa ng Midland Courier sa epekto ng nicotine, nalungkot din si Andrada sa pagsasara ng pahayagan. “I have fond memories of Midland Courier. I’ve used it as example in my lessons about covering issues within the community. Nakikita ko rin siya sa newsstands around Baguio, lalo na sa palengke, so doon ko siya usually nabibili.”

“Personally, in terms of sentiment, very saddening talaga ‘yung pagkawala niya, kasi parang may emotional factor na you’re never gonna see this publication in print… Mami-miss ko rin ‘yung diyaryo as a whole, its coverage of local issues,” ani Andrada.

Para naman sa newsstand vendor na si Ragudo, na inaming paminsan-minsang sinisilip ang mga kopya ng Midland Courier na kaniyang ibinebenta, mawawalan ng pagkukunan ng impormasyon ang mga taga-Baguio tungkol sa kanilang lungsod. “Kasi doon sila kumukuha ng news sa Baguio and other provinces, eh… Saka ‘yung mga advertisement doon, ‘yun ang mga hinahanap ng mga nagbabasa.”

Makikita sa mga naging karanasan ng mga newsstand vendor noong unang linggo ng Hulyo ang naging reaksyon ng mga mambabasa ng pahayagan sa napipintong pagsasara nito. Sa pag-iikot ng isang Tanglaw reporter sa Session Road noong unang linggo ng Hulyo, wala nang mabibiling kopya ng Midland Courier. Ipinaskil na din ng ilang mga vendor ang mga lumang isyu ng pahayagan na naipon at hindi naibenta.

Bakit ngayon lang?

Sa kabila ng lumamig na pagtangkilik ng mga mambabasa ng Midland Courier, muling naramdaman ang mainit na pagtanggap sa pahayagan sa nalalabi nitong mga araw.

Ito ang sitwasyon sa Luisa’s Cafe, isang pamosong kainan sa Session Road at isang pook-tambayan ng mga Baguio journalists, kung saan makakabili din ng mga lokal na pahayagan. Ayon sa tindera, pinakyaw ng mga parokyano ang isyu noong linggong iyon dahil din sa napipintong pagsasara ng Midland Courier.

Gaya ng nakasanayan sa mga nakalipas na dekada, ibinagsak sa Luisa’s Cafe ang daan-daang kopya ng huling edisyon ng pahayagan kagabi, Hulyo 20. Kung dati ay mangilan-ngilan na lamang ang bumibili ng Midland Courier, sa huli nitong paglilimbag ay 100 kopya ang nabili sa loob lamang ng limang minuto.

Kuwento rin ng newsstand vendor na si Editha Carrera, 63 anyos, naubos ang 50 kopya na kaniyang kinuha sa loob lang ng isang araw, at kaniya itong ikinagulat dahil ilang taon na siyang hindi nauubusan ng Midland – kahit ibalandra niya ito hanggang araw ng Sabado.

“Naku, wala na,” tugon ni Carrera. “Bago magsara, mangilan-ngilan na nga lang ang bumibili. Nu’ng nalaman nilang magsasara na, saka naman nila inubos. Sayang nga, eh.”■